14.02.2019
Okiem RankingPPK.pl: Polska gospodarka potrzebuje PPK, a PPK potrzebuje naszego zaufania. Relacja z konferencji IZFA „Nowy impuls dla rozwoju: PPK a strategia rynku kapitałowego” (cz.2)

Twórcy RankingPPK.pl wzięli udział w konferencji poświęconej Pracowniczym Planom Kapitałowym w kontekście dalszego rozwoju rynku finansowego w Polsce. Czego się z niej dowiedzieliśmy?

Jeżeli chcesz się dowiedzieć na temat pierwszej części konferencji, a w niej m.in. o tym, kiedy zostanie wdrożona Strategia Rozwoju Rynku Kapitałowego oraz jak istotny wpływ na rozwój rynku finansowego mogą mieć Pracownicze Plany Kapitałowe, kliknij tutaj.

Istotnym punktem konferencji była prezentacja raportu IZFA „Jak Pracownicze Plany Kapitałowe mogą pobudzić rynek kapitałowy, wesprzeć rozwój polskich firm i podnieść wzrost gospodarczy” przygotowanego przez niezależny think-tank SpotData. Jego założyciel, ekonomista Ignacy Morawski, starał się przekonać widzów, iż wejście w życie Pracowniczych Planów Kapitałowych będzie miało pozytywne przełożenie na rozwój polskiej gospodarki poprzez 3 główne kanały: wzrost stopy oszczędności, rozwój rynku kapitałowego oraz budowę krajowego prywatnego kapitału.

W odniesieniu do pierwszego z ww. czynników, liczne badania dowodzą iż zwiększenie stopy oszczędności w gospodarce przyczynia się do wzrostu PKB; oszczędności zostają bowiem w dużej mierze przeznaczone na inwestycje zwiększające potencjał ekonomiczny danego kraju (m.in. na innowacje). Ponadto, w przypadku PPK oczekiwane są również inne pośrednie efekty stymulujące gospodarkę: m.in. zwiększenie aktywności zawodowej czy też wzrost atrakcyjności oferty finansowej w danym kraju (zwiększenie zainteresowania produktami finansowymi przekładającymi się na wzrost inwestycji). Równocześnie, należy zwrócić uwagę na fakt oczekiwanej niskiej stopy zastąpienia z obowiązkowych filarów systemu emerytalnego w Polsce: w dłuższej perspektywie jest ona szacowana na poziomie 30-50% wartości wynagrodzenia przed przejściem przeciętnego pracownika na emeryturę. To niepokojąca projekcja, uwzględniając iż stopa zastąpienia potrzebna by zapewnić sobie podobny standard życia przed i po przejściu na emeryturę wynosi ok. 60%.  

Wdrożenie Pracowniczych Planów Kapitałowych przyczyni się ponadto do istotnych napływów na rynek akcji. Tymczasem, badania dowodzą iż istnieje silna korelacja między rozwojem rynku kapitałowego a wzrostem gospodarczym i jest ona silniejsza w przypadku krajów bardziej rozwiniętych. Zdaniem ekonomistów ze SpotData, polska gospodarka znajduje się w takim momencie rozwoju ekonomicznego, w którym kondycja rynku kapitałowego w dalszym kształtowaniu dobrobytu odgrywa coraz bardziej istotną rolę. Wysoce rozwinięty rynek finansowy w danym kraju ma istotne znaczenie w zakresie: dywersyfikacji ryzyka działalności podmiotów gospodarczych (zróżnicowanie źródeł pozyskiwania kapitału a także zwiększenie finansowania bardziej ryzykownych ale potencjalnie też bardziej produktywnych projektów rozwojowych), zwiększenia dostępu do finansowania (finansujących m.in. inwestycje) czy też wzrostu transparentności podmiotów gospodarczych (zapewniających lepszy obieg informacji oraz większą efektywność alokacji środków). 

Trzecim ważnym skutkiem udanej implementacji PPK na polski rynek jest budowanie krajowego prywatnego kapitału. Powstawanie dużych firm krajowych z prywatną strukturą własności jest istotne z następujących powodów. Po pierwsze, duże firmy krajowe charakteryzują się przeciętnie większą efektywnością od małych i średnich podmiotów. Po drugie, międzynarodowe przedsiębiorstwa nie decydują się (w przeciwieństwie do krajowych firm) na lokowanie najbardziej wydajnych elementów łańcucha produkcyjnego w Polsce. Po trzecie, krajowe przedsiębiorstwa generują wyższy popyt na menedżerów wysokiego szczebla, podnoszący jakość tzw. kapitału ludzkiego.

Zgodnie z ekonomistami SpotData, warunkami sukcesu Pracowniczych Planów Kapitałowych są:

  • Dbałość o rule of law (praworządność)
  • Stabilność finansów publicznych w długim okresie
  • Monitorowanie wpływu rosnącego klina podatkowego na zachowanie przedsiebiorcow i pracowników
  • Podnoszenie efektywnego wieku emerytalnego
  • Umocnienie instytucji otoczenia rynku kapitałowego
  • Poprawa corporate governance w spółkach Skarbu Państwa
  • Wyjaśnienie niepewności związanej z losem OFE

Ostatnim punktem wieńczącym całość konferencji był panel pt. „PPK 2019 – scenariusz uruchamiania” podczas którego dyskutowali ze sobą przedstawiciele Polskiego Funduszu Rozwoju, Komisji Nadzoru Finansowego, Business Centre Club (stowarzyszenie pracodawców), Ministerstwa Finansów oraz CFA Society Poland (jednego z organizatorów konferencji). Podczas dyskusji poruszonych zostało wiele wątków, m.in. w zakresie nadzoru finansowego nad nowymi produktami na rynku, jakimi będą Pracownicze Plany Kapitałowe. Obecny na konferencji Przewodniczący KNF Jacek Jastrzębski wskazał na chęć wdrożenia „homogenicznego” nadzoru nad PPK, co w praktyce będzie oznaczało, iż nadzór będzie miał w większej mierze charakter „produktowy” obejmujący wszystkie podmioty zarządzające PPK aniżeli „sektorowy” badający poszczególne podmioty w ramach danego sektora (towarzystwa ubezpieczeniowe, fundusze inwestycyjne, itp.). Duża waga będzie także przywiązana do zgodności przekazu reklamowego związanego z oferowaniem Pracowniczych Planów Kapitałowych z przepisami Ustawy o PPK.

Przedstawiciel BCC zaprezentował z kolei punkt widzenia pracodawców, którzy borykają się przede wszystkim z trudnościami związanymi z brakiem odpowiednich wskazówek jak wdrożyć PPK do własnych firm, podczas gdy zasady funkcjonowania programu pozostają dla nich relatywnie jasne. Co ciekawe, zgodnie z sondą przeprowadzoną przez tą instytucję, wskaźnik partycypacji pracowników w programie PPK jest szacowany na poziomie 25-35%.

Wypowiedź reprezentanta Ministerstwa Finansów koncentrowała się na kwestiach związanych z możliwością odstąpienia od PPK przez pracowników – zdradzono, że pracownik który będzie chciał zrezygnować z uczestnictwa w programie, będzie musiał się wpierw zapoznać ze szczegółowymi informacjami o Pracowniczych Planach Kapitałowych i korzyściami z nich płynących nim podejmie odpowiednią decyzję. Ministerstwo uznałoby za sukces osiągnięcie 50%-owego poziomu partycypacji pracowników w programie PPK w horyzoncie kilku lat od uruchomienia systemu – udział ten powinien stopniowo rosnąć wraz ze zwiększającą się popularnością rozwiązań i wzrostem zaufania do tych produktów, tak jak to miało miejsce m.in. w Wielkiej Brytanii.

Na konferencji był obecny również prezes Polskiego Funduszu Rozwoju, Paweł Borys, którego zdaniem Polska potrzebuje długoterminowych oszczędności, z którego będą finansowane inwestycje infrastrukturalne, bowiem pula środków Unii Europejskiej dla Polski powinna się stopniowo kurczyć. Równocześnie, zachęcał gorąco do odwiedzania oficjalnej strony o programie (www.mojeppk.pl) oraz do komunikowania się poprzez infolinię przeznaczoną specjalnie do rozwiązywania wątpliwości wokół PPK (ze strony pracowników, jak i pracodawców). Z kolei, Krzysztof Jajuga, prezes CFA Society Poland, wskazał na to, iż poziom edukacji finansowej w naszym kraju stoi na niskim poziomie, natomiast jakiekolwiek działania w kierunku zwiększenia świadomości finansowej Polaków są sporym wyzwaniem.

Podsumowując, konferencja poruszyła wiele zagadnień związanych z wpływem PPK na rozwój polskiego rynku kapitałowego oraz gospodarki. Okiem RankingPPK.pl:

  • Poziom partycypacji na poziomie 75% zakładany w szacunkach Ministerstwa Finansów może okazać się nadmiernie optymistyczny zgodnie z ostatnimi wynikami badań ankietowych
  • Mimo to, szacowane napływy roczne na rynek kapitałowy z tytułu wpływu składek (ok. 10 mld zł przy założeniu minimalnej składki oraz poziomu partycypacji 50%) należy określić jako istotny bodziec do rozwoju polskiej gospodarki, jednocześnie pozwoli w pewnym stopniu zaadresować problem oczekiwanej niskiej stopy zastąpienia (35%-45% według szacunków SpotData)
  • Niezbędne do wysokiego zainteresowania programem będą działania organów rządowych oraz nadzorczych w kierunku odbudowy zaufania wśród inwestorów. Niedługo poznamy kształt projektu Strategii Rozwoju Rynku Kapitałowego, która może być ku temu pierwszym krokiem.
  • Na wyjaśnienie kwestii związanej z dalszym funkcjonowaniem Otwartych Funduszy Emerytalnych trzeba będzie jeszcze poczekać dłuższy czas. Ministerstwo Finansów koncentruje się obecnie na odpowiednim wdrożeniu Pracowniczych Planów Kapitałowych. Wydaje się, że uporządkowanie kwestii Otwartych Funduszy Emerytalnych może mieć miejsce dopiero po pełnej implementacji programu, a więc po 1 stycznia 2021 r., kiedy to ustawa o PPK obejmie już wszystkie grupy przedsiębiorstw.

Link do relacji wideo: https://www.izfa.pl/relacja-na-zywo-z-konferencji-nowy-impuls-dla-rozwoju-ppk-a-strategia-rynku-kapitalowego

Autor: Jakub Kozłowski

Powrót